Hacizde İstihkak Davası

Hacizde İstihkak Davası

Konusu; mülkiyet hakkı iddiası, rehin hakkı iddiası (taşınmaz rehni, ipotek hakkı veya taşınır rehni, hapis hakkı gibi), irtifak hakkı iddiası (zorunlu geçit veya oturma hakkı gibi), intifa hakkı iddiası veya kuvvetlendirilmiş kişisel hak (tapuya şerh edilerek kullanılır) iddiası olabilir.

Çekişmeli malın borçlunun elinde olması halinde;

• 3. kişi, alacaklıya karşı dava açar.
• Görevli mahkeme icra mahkemesidir.
• Malın haczedildiğini öğrenen borçlu veya 3. kişi haczi öğrendiği tarihten itibaren 7 gün içinde istihkak iddiasında bulunmalıdır. Aksi takdirde aynı takip için bu iddia bir daha ileri sürülemez.
• 3. kişinin istihkak iddiası her iki tarafa da bildirilir. Alacaklı veya borçlu 3 gün içinde bu istihkak iddiasına karşı itiraz etmezlerse istihkak iddiasını kabul etmiş sayılırlar ve 3. kişinin iddiası yönünde işlem yapılır. İtiraz edilirse dosya icra mahkemesine gider, mahkeme takibin durmasına veya devamına karar verir. Bunu öğrenen 3. kişi 7 gün içinde istihkak davası açar.

Çekişmeli malın 3. kişinin elinde olması halinde;

• Alacaklı, 3. kişiye karşı dava açar.
• Görevli mahkeme icra mahkemesidir.
• Malı haczeden icra müdürü istihkak iddiası üzerine alacaklıya malla ilgili mülkiyet veya diğer bir ayni hakkı iddia eden üçüncü kişiye karşı icra mahkemesinde istihkak davası açması için 7 günlük süre verir.
• Alacaklı, 7 gün içinde istihkak davası açmazsa, üçüncü kişinin istihkak iddiasını kabul etmiş sayılır ve mal üzerinden haciz kalkar. Alacaklı tarafından süresi içinde açılan dava sonuçlanıncaya kadar hacizli malın satışı yapılamaz.
• Davacı alacaklı davayı kaybederse; mal üzerindeki haciz kalkar.
• Dava alacaklı lehine sonuçlanırsa; hacizli mal üçüncü kişinin elinden alınır ve alacaklının talebi ile satılarak bedelinden alacak ödenir.

Çekişmeli malın borçlu ve 3. kişi ile birlikte elinde olması halinde;

• Davayı 3. kişi açar (aynı evde yaşayan, aynı yerde çalışanlar örneğin eş gibi).
• Alacaklı ispat eder.
• Görevli mahkeme icra mahkemesidir.
• Süre 7 gündür.

İstihkak davasında ve ona karşılık dava olarak açılan tasarrufun iptali davasında görevli mahkeme icra mahkemesidir ve hakim her türlü delili serbestçe değerlendirebilir.

İstihkak davasının özellikleri:

• İstihkak davası daima icra mahkemesinde açılır.
• Hakim bu davada her türlü delili serbestçe takdir eder.
• Dava basit yargılama usulüne göre incelenir.
• İstihkak davaları diğer davalardan daha önce ve süratle incelenerek karar bağlanır.
• İstihkak davası mutlaka duruşmalı olarak incelenir.
• Dava sonuçlanmadan önce mal satılırsa dava malın bedeli üzerinden devam eder.
• Dava devam ettiği sürece satış isteme süreleri işlemez.
• İstihkak davasına her türlü ayni hak konu olabilir.
• İstihkak davasının kabulü veya reddi halinde icra mahkemesinin verdiği kararlar maddi anlamda kesin hüküm oluşturur.

İcra mahkemesi davacı üçüncü kişiyi haksız bulursa, istihkak davasını reddeder; mal üzerindeki haciz kesinleşir ve takibin ertelenmesine karar verilmişse %20’den az olmamak üzere davacı aleyhine tazminata hükmeder.

İcra mahkemesi davacı üçüncü kişiyi haklı bulursa, davayı kabul eder. Üçüncü kişinin iddia ettiği hak mülkiyet hakkı ise haciz kalkar, mal üçüncü kişiye verilir. İtiraz eden alacaklı veya borçlu kötü niyetli ise bu kimseler aleyhine haczolunan malın değerinin %15’inden az olmamak üzere tazminatı hükmedilir.