Ödeme Emrine İtiraz - İcra Takibinin İptali ve Taliki

Ödeme Emrine İtiraz - İcra Takibinin İptali ve Taliki

ÖDEME EMRİNE İTİRAZ

Borçlunun borçlu olmadığı veya alacaklının takip yapma yetkisinin olmadığına dair itirazını icra dairesine bildirmesine ödeme emrine itiraz denir. Borçlu itirazını takip talebinin kendisine tebliğinden itibaren 7 gün içinde icra dairesine bildirmelidir. İtiraz ile takip kendiliğinden durur.

İtiraz Sebepleri

Maddi hukuktan kaynaklanan:  Maddi hukuk bakımından borcu ödemek zorunda olmadığına ilişkin/alacağa yönelik itirazlardır.

• Alacağın hiç doğmadığı
• Alacağın zamanaşımına uğramış olduğu
• Alacağın vadesinin gelmediği
• Borcun sona erdiği

Takip hukukundan kaynaklanan: Alacaklının takip yapabilme yetkisine ilişkin itirazlardır. En önemlisi icra dairesinin yetkisine itirazdır. Derdestlik itirazı; aynı alacak için daha önce takip yapıldığı ve bu takibin hala devam ediyor olmasına yönelik itirazdır. Borçlunun yeni mal edinmediğine dair itirazı da takip hukukundan kaynaklı bir itirazdır.

İtiraz Türleri

●  Borca İtiraz:  İmzaya itiraz dışında diğer tüm itirazlar borca itirazdır. Borçlu itirazında sebep bildirmek zorunda değildir. Sadece ‟itiraz ediyorumˮ demesi yeterlidir (yazılı veya sözlü olabilir).

Kısmi itiraz; borçlu, borcun bir kısmına itiraz etmek istiyorsa, itirazında itiraz ettiği borç miktarını ayrıca ve açıkça belirtmelidir. Aksi takdirde hiç itiraz edilmemiş sayılır ve takip kesinleşir.

ÖNEMLİ:  Borçlunun ʺbenim bu kadar borcum yokturʺ  veya ʺborcun bir kısmına itiraz ediyorumʺ  şeklindeki itirazları kısmi itiraz sayılmaz; bu durumda borçlu hiç itiraz etmemiş sayılır.

● İmzaya İtiraz:  Adi senet altındaki imzanın kendisine ait olmadığı yönündeki itirazdır (Resmi senetlere karşı bu şekilde itiraz edilemez. Resmi senet altındaki imzanın inkarı durumunda genel mahkemelerde ayrı bir sahtelik davası açılmalıdır).

Borçlu imzaya itirazını ayrıca ve açıkça belirtmelidir aksi takdirde senet altındaki imzayı kabul etmiş sayılır.

Gecikmiş İtiraz:  İtiraz süresinin kesin olması kuralının istisnası, gecikmiş itirazdır. Borçlu kusuru olmaksızın bir engel nedeniyle süresinde ödeme emrine itiraz edemezse, bu itirazını sonradan da yapabilir. Gecikmiş itiraz;

• İcra dairesinin bulunduğu yerdeki icra mahkemesine,
• Borçlunun haczedilmiş malları paraya çevrilinceye kadar,
• İlgili engelin ortadan kalktığı günden itibaren 3 gün içinde yapılmalıdır.
• Borçlu, hem süresinde itiraz etmesine engel olan hali hem de itirazını delillerle birlikte icra mahkemesine bildirir.

Gecikmiş itirazla takip kendiliğinden durmaz. İcra mahkemesi, takibin durup durmayacağına karar verir. Borçlunun mazereti kabul edilmezse gecikmiş itiraz talebi reddedilir ve böylece kesinleşen takibe devam edilir. Şayet mahkeme kabul ederse daha önce takibin durmasına karar verilmemiş olsa bile icra takibi durur.

İCRA TAKİBİNİN İPTALİ VE TALİKİ

İlamsız icrada; takibin kesinleşmesinden sonra borçlu, borcunu noter önünde ‘haricen’ ödemesine rağmen alacaklı takibe devam ediyorsa, borçlu icra mahkemesinden takibin iptalini isteyebilir. Takibin kesinleşmesinden paraların paylaştırılmasına kadar takibin iptali istenebilir.

İtfa

• Borcun tamamının (bütün faiz ve giderleriyle birlikte) itfa edilmiş olması gerekir.
• Borcun takibin kesinleşmesinden sonra ödenmiş olması gerekir. Borçlu itfa sebebiyle takibin iptalini; imzası noterlikçe onaylı bir belge ve imzası alacaklı tarafından ikrar edilmiş adi bir belge ile isteyebilir.
• Adi belge altındaki imza alacaklı tarafından reddedilirse icra mahkemesi imza incelemesi yapamaz ve takibin iptali talebini reddeder.

Zamanaşımı

• Takip konusu alacak, takibin kesinleşmesinden sonra zamanaşımına uğramışsa borçlu icra mahkemesinden takibin iptalini ister. Borçlu zamanaşımının geçtiğini ispatlamak için belge göstermek zorundadır. Zira takiple ilgili son işlem tarihi dosyadan anlaşılmaktadır.
• Alacaklı zamanaşımının kesildiğini yahut durduğunu iddia ediyorsa, bu iddiasını resmi veya imzası borçlu tarafından ikrar edilmiş bir belge ile ispat etmelidir.
• İcra mahkemesi takibin kesinleşmesinden sonra borcun zamanaşımına uğradığı kanısına varırsa icranın geri bırakılmasına karar verir (takibi iptal edemez).

Süre Verilmesi (İmhal)

• Alacaklı, borçluya takibin kesinleşmesinden sonra ayrıca süre vermiş olabilir. Borçlu kendisine süre verilmiş olmasını, imzası noterlikçe onaylı bir belgeyle ve imzası alacaklı tarafından ikrar edilmiş adi bir senetle ispat etmelidir.
• Takibin yapıldığı yerdeki icra mahkemesinden istenir.
• Kararda takibin ne kadar süre ertelendiği belirtilmelidir. Belirtilen süre için takip durur. Ayrıca bu süre içinde icra takip işlemleri yapılamaz. Erteleme süresi içinde taraf takip işlemleri ile ilgili süreler (haciz ve satış isteme süreleri) işlemeye devam eder.